Türkiye-İtalya İlişkileri İstanbul’da Tarih, Ticaret ve Bilim Ekseninde Ele Alındı

İstanbul Venedik Sarayı’nda (Palazzo di Venezia) düzenlenen “Türkiye-İtalya Ekonomik ve Ticari İlişkileri: Tarihsel Perspektif” başlıklı programda, TÜBA Konsey Üyesi ve İstanbul Teknik Üniversitesi eski Rektörü Prof. Dr. İsmail Koyuncu, TÜBA Başkanı Prof. Dr. Muzaffer Şeker’i temsilen konuştu. Açılış protokol konuşmalarını İtalya’nın Türkiye Büyükelçisi Giuseppe Manzo ile Koyuncu birlikte gerçekleştirdi.

Tarihsel bağlar ve ticari çerçeve

Koyuncu, iki ülke arasındaki ilişkilerin yalnızca güncel diplomatik temaslardan ibaret olmadığını, Osmanlı dönemindeki kapitülasyonlardan 19. yüzyıldaki ticari ve mali bağlara, 20. yüzyılın dönüşümlerinden bugünkü iş birliklerine uzanan bir gelişim sürecine sahip olduğunu belirtti. Bu çerçevede 1963 tarihli Ankara Anlaşması’nı ilişkilerdeki önemli dönüm noktalarından biri olarak değerlendirdi.

Programda, TÜBA tarafından yayımlanan İtalyan Elçi Raporları (1512-1789) adlı eserin tarihi belgelerin anlaşılmasındaki rolü de ele alındı. Venedik ve Vatikan arşivlerindeki kaynaklara dayanan eserin, Osmanlı-İtalyan ilişkilerinin siyasi, ekonomik, sosyal ve kültürel boyutlarını aydınlattığı ifade edildi.

Bilim diplomasisi ve ortak projeler

Koyuncu, Roma’da katıldığı Avrupa Birliği destekli Water4All projesine ve atıksu geri kazanımına yönelik çalışmalara değindi. İtalyan ortaklarla yeni proje başvurularının yapıldığını aktardı. TÜBA’nın İtalya’daki Accademia Nazionale dei Lincei ile ilişkileri ve iki ülkenin bilim akademileri arasında imzalanan mutabakat zaptı da anıldı. Bilim diplomasisinin iklim değişikliği, su kaynakları, enerji güvenliği ve yapay zekâ gibi küresel konularda belirleyici olacağı vurgulandı.

Koyuncu ayrıca 19-20 Mart 2027 tarihlerinde TÜBA ev sahipliğinde İstanbul’da düzenlenmesi planlanan Dünya Bilim Forumu’na (World Science Forum) dikkat çekti.

Akademik sunumlar

Programda Gaetano Sabatini, Giampaolo Conte, Ebru Boyar, Alessandro Albanese Ginammi ve Lelio Iapadre birer sunum gerçekleştirdi. Sabatini, Osmanlı kapitülasyonlarını ticaret ekseninde ele aldı; Conte, 19. yüzyıl ikinci yarısındaki ticari ve mali ilişkilere odaklandı; Boyar, Geç Osmanlı İstanbul’unda Guillaume de Bondini ve La Turchia / La Turquie gazetesini inceledi; Albanese Ginammi, 1963 tarihli Avrupa Ekonomik Topluluğu Ortaklık Anlaşması’nı değerlendirdi; Iapadre ise Avrupa Birliği bağlamında Türkiye-İtalya ticaretinin güncel durumunu ve geleceğini tartıştı. Kapanış değerlendirmelerini Gaetano Sabatini yaptı.